Başkasına Ait Parsel Üzerinde Yapısı Bulunan Yapı Sahibi Parselasyona Dava Açabilir mi?

Arazi ve arsa düzenlemesine tabi tutulan parselde mülkiyet hakkı bulunmayan, buna karşılık parsel üzerinde bulunan yapıların maliki olan kişilerin dava açma ehliyetine sahip olabilmeleri için ya bu yapıyı parsel üzerine yapma konusunda hakkı bulunması (sınırlı ayni hak gibi) ya da af kanunlarından kaynaklanan bir hakkının söz konusu olması gerekir.

Öncelikle yapı yapma hakkı konusunu ve bu yapı sahiplerinin dava açma ehliyetlerini değerlendirelim. Eğer kişi yapı yapma konusunda bir hakka sahipse (örneğin taşınmaz üzerinde bu kişi lehine irtifak hakkı söz konusu ise), arazi ve arsa düzenlemesi işlemi bu yapının durumunu etkileyecektir. Örneğin 101 ada 1 parsel no.lu taşınmaz üzerinde A kişisi lehine irtifak hakkı tesis edildiğini ve kişinin, bu irtifak hakkına dayanarak parsel üzerinde yapı inşa ettiğini düşünelim.

Bu parselin sonradan arazi ve arsa düzenlemesine tabi tutulması durumunda, yapı sahibinin bu işlemden etkilenmesi söz konusu olabilir. Örneğin parsel, yerinde korunamayarak başka alana kaydırılabilir. Böyle bir durumda yapı ile yapının üzerinde inşa edildiği parsel birbirinden ayrılmış olacaktır. Bu durum ise yapının üzerinde inşa edildiği parsel açısından irtifak hakkının sona ermesi anlamına gelecektir. Üstelik bu durumda yapı, başka bir parsel üzerinde kalacağı için yapı sahibi, yeni parsel üzerinde işgalci konumuna düşecektir. Bu nedenle, şunu söylemek mümkündür: Bir parsel üzerinde yasal bir hakka dayanarak yapılan yapının (her durumda olmasa bile) bazı durumlarda, arazi ve arsa düzenlemesinden etkilenmesi olasıdır. Böyle bir durum, yapı sahibinin menfaatini etkiler ve ona, parselasyon işlemine karşı dava açma ehliyeti verir.

İkinci olarak, af kanunundan kaynaklanan hakları olan yapıların durumunu değerlendirelim. Danıştay 6. Dairesi, 23.12.1998 tarihli ve E:1997/6901, K:1998/6773 sayılı kararında; Hazine taşınmazı üzerinde kaçak yapı inşa eden kişinin dava açma ehliyetini değerlendirirken “af yasasından doğan bir hakkı da bulunmayan kişilerin bu taşınmazları da kapsayan parselasyon işlemi ile hukuken korunması gerekli bir menfaat ilişkisi olmadığı” görüşünü dile getirmiştir.

Danıştay 6. Dairesi, 23.12.1998, E:1997/6901, K:1998/6773

Revizyon imar planı uyarınca kendisine imar parseli verilmesi olanaklı olmayıp, Hazine arazisi üzerindeki kaçak yapısı da af kapsamına girmeyen kişinin hukuken korunan bir menfaati bulunmadığından dava açma ehliyeti yoktur.

Uyuşmazlıkta mülkiyeti Hazineye ait ve üzerinde davacı tarafından yapılmış ruhsatsız yapı bulunan taşınmaz 23.10.1993 günlü revizyon imar planında sahil şeridi içinde kaldığından, 2981 sayılı Yasa gereği davacının aftan yararlanması olanağı bulunmamaktadır.

Bu durumda, revizyon imar planı uyarınca yapılan parselasyonla kendisine herhangi bir imar parseli verilmesi mümkün olmayan, uyuşmazlık konusu taşınmazla, üzerinde ruhsatsız olarak yapılan yapı dışında herhangi bir mülkiyet ilişkisi veya bağı, af yasasından doğan bir hakkı da bulunmayan davacının dava konusu işlemlerle hukuken korunması gerekli bir menfaat ilişkisi olmadığından dava açma ehliyeti bulunmamaktadır.

Bu kararı tersinden okursak, kamuya ait taşınmazlar üzerinde af kanunlarından kaynaklanan hakları bulunan (örneğin tapu tahsis belgesine sahip olan) kişilerin, kamu taşınmazları üzerinde bulunan yapıları nedeniyle parselasyon işlemine karşı dava açma ehliyeti bulunduğu sonucuna varılmaktadır.

Buna karşılık Hazine taşınmazı üzerinde kaçak yapı inşa eden kimsenin yapısı 2981 sayılı Kanun gibi af kanunları kapsamına girmiyorsa, bu kişinin yapısından doğan herhangi bir hakkı bulunmadığı için parselasyon işlemine karşı dava açma ehliyeti bulunmamaktadır. Bir başka ifadeyle, Hazine taşınmazı üzerinde ruhsatsız olarak yapılan yapı dışında herhangi bir mülkiyet ilişkisi veya bağı, af yasasından doğan bir hakkı da bulunmayan kişilerin, bu taşınmazları da kapsayan parselasyon işlemi ile hukuken korunması gerekli bir menfaat ilişkisi olmadığından dava açma ehliyeti bulunmamaktadır.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.