Belediyelerde ve İl Özel İdarelerde Parselasyon İşlemlerini Onaylamaya Yetkili Organ Hangisi

Belediyelerde, arazi ve araz düzenlemesi yetkisi belediye encümenine aittir. 3194 sayılı Kanun’un 19. maddesinin 1. fıkrasında, imar planlarına göre yapılan parselasyon planlarının belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni tarafından onaylanacağı açıkça belirtilmiştir.

Bu nedenle, encümen dışındaki diğer organların (örneğin belediye meclisinin ya belediye başkanının) düzenleme yapma yetkisi bulunmamaktadır.

Danıştay 6. Dairesi, 21.01.1997, E:1996/789, K:1997/385    

Parselasyon planlarının hazırlanması ve parselasyon işlemlerinin yapılmasında yetkili organın belediye ve mücavir alanı içinde belediye encümenleri olduğu.

3194 sayılı İmar Kanununun Parselasyon Planlarının Hazırlanması ve Tescili başlıklı 19.maddesinde, imar planlarına göre parselasyon planlarının yapılıp, belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra yürürlüğe gireceği; İmar Kanununun 18.maddesi Uyarınca Yapılacak Arazi ve Arsa Düzenlemesi ile İlgili Esaslar Hakkında Yönetmeliğin, Parselasyon Planlarının Onayı başlıklı 39.maddesinde, parselasyon planlarının düzenleme işlerine ait belgelerle beraber belediye ve mücavir alan içinde belediye encümeni, dışında ise il idare kurulunun onayından sonra yürürlüğe gireceği hükme bağlanmış bulunmaktadır.

Bu düzenlemelerin ışığı altında parselasyon planlarının hazırlanması ve parselasyon işlemlerinin yapılmasında yetkili organın belediye ve mücavir alanı içinde belediye encümenleri olduğu anlaşılmaktadır.

Buna paralel olarak, belediye encümeni tarafından onaylanarak yürürlüğe giren bir parselasyon işlemi, belediye meclisince veya başka herhangi bir organ tarafından alınacak bir kararla ortadan kaldırılamaz[1].

Elbette ki parselasyona ilişkin hazırlık işlemleri belediyelerin imar müdürlükleri tarafından yapılmaktadır; ancak bu işlemler encümen kararı ve onayı olmadan geçerlik kazanmazlar. Bu konudaki yetki encümendedir. Zaten parselasyon işlemleri, belediye encümeni tarafından onaylanıncaya kadar idari dava konusu edilemezler.

Belediye encümeni, belediye başkanının başkanlığında; il belediyelerinde ve nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyelerde, belediye meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği üç üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından bir yıl için seçeceği iki üye olmak üzere yedi kişiden; diğer belediyelerde, belediye meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçeceği iki üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından bir yıl için seçeceği bir üye olmak üzere beş kişiden oluşur.

Encümen üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar verir. Oyların eşitliği durumunda başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Çekimser oy kullanılamaz. Alınan kararlar başkan ve toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır. Karara muhalif kalanlar gerekçelerini de açıklar.

Bu konuda şu yazımıza da bakabilirsiniz: Düzenleme Alanında Parseli Bulunan Encümen Üyeleri Parselasyon Oylamasına Katılabilir mi?

2. İl Özel İdarelerinde

İmar Kanunu’nda belediye sınırları dışında yapılacak parselasyon işlemlerinin il idare kurulu tarafından onaylanacağı belirtilmiş ise de yukarıda da açıklandığı üzere 5302 sayılı Kanundan sonra belediye ve mücavir alan sınırları dışında parselasyon yapma yetkisi il özel idarelerine aittir. İl özel idareleri, bu yetkilerini il encümenleri vasıtası ile yürütürler. Buna göre İl Özel İdaresi Kanununun yürürlüğe girdiği 2005 yılından itibaren parselasyon planlarının ve buna ilişkin cetvellerin il encümeni tarafından onaylanması gerekmektedir. Bu husus, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı tarafından yayınlanan 29.02.2008 tarihli ve 2008/02 sayılı Genelgede de belirtilmiştir.

İl encümeni valinin başkanlığında, genel sekreter ile il genel meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından seçeceği üç üye ve valinin her yıl birim amirleri arasından seçeceği iki üyeden oluşur. Encümen üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar verir. Oyların eşitliği durumunda başkanın bulunduğu taraf çoğunluk sayılır. Çekimser oy kullanılamaz. Alınan kararlar başkan ve toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır. Karara muhalif kalanlar gerekçelerini de açıklar.

Ancak, il encümeni kararları valinin denetimine tabidir. İl Özel İdaresi Kanununun 27. maddesine göre vali kanun, tüzük, yönetmelik ve il genel meclisi kararlarına aykırı gördüğü encümen kararının bir sonraki toplantıda tekrar görüşülmesini isteyebilir. Encümen, kararında ısrar ederse karar kesinleşir. Bu takdirde, vali, kesinleşen encümen kararının uygulanmasını durdurur ve idari yargı mercilerine yürütmeyi durdurma talebi ile birlikte on gün içinde başvurur. İtiraz Danıştay tarafından en geç altmış gün içinde karara bağlanır.

3. Diğer İdarelerde

Diğer idarelerde parselasyon işlemlerinin hangi organ tarafından onaylanacağına dair belirgin bir kural bulunmamaktadır. Her idare kendi kuruluş kanununda ya da parselasyon yetkisi veren özel kanunda hüküm varsa buna göre işlemleri hazırlamak ve onaylamak yetkisine haizdir.

[1]     Danıştay 6. Dairesi, 22.12.1998, E: 1998/549, K: 1998/569. Aktaran: Köktürk, Erdal ve Köktürk, Erol (2007) “Arsa Düzenlemelerinin Hukuksal Dayanağı”, s: 11

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.