Turizm Yatırımlarında Kullanılacak Taşınmazların Kültür ve Turizm Bakanlığı Emrine Alınması

 

Hazırlık işlemleri tamamlandıktan ve imar planları yapıldıktan sonra taşınmazların Turizmi Teşvik Kanunu kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı emrine alınması gerekmektedir.

Taşınmazların niteliğine göre bu aşamada yapılacak işlemleri farklılık göstermektedir. Bu nedenle taşınmazlar aşağıda özelliklerine göre ayrı ayrı ele alınarak yapılacak işlemler açıklanmıştır.

Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerler, Kapanan Yollar, Yol Fazlaları

2634 sayılı Kanun’un 8. maddesinin (A) fıkrasının 1 nolu alt bendine göre Hazine adına tescili yapılmamış Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerle, kapanan yollar ve yol fazlalarının resen tescili, talep tarihinden başlayarak en geç bir ay içinde tamamlanır.

Bu madde iki tür taşınmazın Hazine adına tescilini öngörmektedir. Öncelikle Hazine adına tescili yapılmamış Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerin Hazine adına tescil edilmesi gerekir. Bu durum zaten 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 18. maddesinin de amir hükmüdür. Madde hükmüne göre tescile tabi bulunan taşınmaz mallar ile tarım alanına dönüştürülmesi veya ekonomik yarar sağlanması mümkün olan yerler Hazine adına tespit olunur. Hazine adına idari yoldan tescil işlemleri 3402 sayılı Kadastro Kanununun 18. maddesi, 307 sıra sayılı Milli Emlak Genel Tebliği[6] ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü yayımlanan 12.04.2006 tarihli ve 2006/8 (1624) Genelgeye göre yapılmaktadır.

Bunun yanında kapanan yolların ve yol fazlalıklarının[7] da Hazine adına tescil edilmesi gerekir. Aslında 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 21. maddesine göre köy ve belediye sınırları içinde kapanmış yollarla yol fazlaları köy veya belediye (köy sınırları içerisinde ise köy, belediye sınırları içerisinde ise belediye) adına tescil edilmesi gerekir. Ancak Turizmi Teşvik Kanunu, Tapu Kanunu’ndan farklı bir düzenleme getirmiştir. Bu nedenle kültür ve turizm koruma ve gelişme bölgeleri ile turizm merkezlerinde kapanan yol ve yol fazlalıklarının Hazine adına tescil edilmesi gerekir.

Hazine Adına Tescilli Olup Kamu İdarelerine Tahsis Edilmemiş Taşınmazlar

Eğer Hazine adına tescilli taşınmaz, herhangi bir kamu idaresine tahsisli değil ise yapılacak fazlaca bir işlem yoktur. Taşınmazın Maliye Bakanlığı (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) tarafından turizm amaçlı olarak kullanılmak üzere Kültür ve Turizm Bakanlığına tahsis edilmesi gerekir.

Kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgesi, alt bölgesi ve turizm merkezleri dışındaki Hazine taşınmazları da 18/3/1986 tarihli ve 86/10497 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında tahsis yapılabilir.

Kamu İdarelerine Ait Taşınmazlar

Turizmi Teşvik Kanunu’nun 8. maddesinin (A) bendinin 2 nolu alt bendine göre, kamu kuruluşlarına ait olan taşınmazlar, talep tarihinden başlayarak en geç 2 ay içinde Hazine adına tapuya tescil ve Kültür ve Turizm Bakanlığına tahsis edilir. Devre ilişkin şartlar ve bedel, ilgili kuruluşlar ile Hazine arasında 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 30. maddesine göre çözümlenir.[8]

Kamulaştırma Kanunu’nun 30. maddesine göre; kamu tüzel kişilerinin ve kurumlarının sahip oldukları taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakları diğer bir kamu tüzel kişisi veya kurumu tarafından kamulaştırılamaz. Taşınmaz mala, kaynak veya irtifak hakkına ihtiyacı olan idare, Kanun’un 8. maddesi uyarınca bedelini tespit eder. Bu bedel esas alınarak ödeyeceği bedeli de belirterek mal sahibi idareye yazılı olarak başvurur. Mal sahibi idare devire muvafakat etmez veya 60 gün içinde cevap vermez ise anlaşmazlık, alıcı idarenin başvurusu üzerine Danıştay ilgili idari dairesince 2 ay içinde kesin karara bağlanır. Taraflar bedelde anlaşamadıkları takdirde alıcı idare, devirde anlaşma tarihinden veya Danıştay kararının tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde, Kanunun 10. maddesinde yazılı usule göre taşınmazın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesine başvurarak kamulaştırma bedelinin tespitini ister. Bu durumda yapılacak yargılamada mahkemece, 3533 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaz. Mahkemece, Kanun’un 10. maddesinde öngörülen usule göre kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen miktarın, peşin ve nakit olarak mal sahibi idareye verilmek üzere belirleyeceği bir bankaya yatırılması ve yatırıldığına dair makbuzun ibraz edilmesi için alıcı idareye 15 gün süre verilir. Gereken hallerde bu süre bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir. Alıcı idare tarafından kamulaştırma bedelinin mal sahibi idare adına bankaya yatırıldığına dair makbuzun ibrazı halinde mahkemece, taşınmaz malın alıcı idare adına tesciline ve kamulaştırma bedelinin mal sahibi idareye ödenmesine karar verilir ve bu karar, tapu dairesine ve paranın yatırıldığı bankaya bildirilir. Tescil hükmü kesin olup tarafların bedele ilişkin temyiz hakları saklıdır. Bu suretle devir alınan taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakkı, sahibinden kamulaştırma yoluyla alınmış sayılır ve devir amacı veya devreden idarenin izni dışında başkaca bir kamusal amaçla kullanılamaz. Aksi takdirde devreden idare, Kanunun 23. maddesi uyarınca taşınmaz malı geri alabilir. Bu husus tapu kütüğünün beyanlar hanesine şerh verilir.

Bu şekilde Hazine mülkiyetine giren taşınmazların Kültür ve Turizm Bakanlığı emrine verilmesi gerekir.

2634 sayılı Kanun’un 8. maddesinin (G) bendine göre; kültür ve turizm koruma ve gelişim bölgeleri ve turizm merkezlerinde kamu kuruluşlarına ait turizm, eğitim ve dinlenme maksatlı tesisler ile araziler üzerindeki tahsisler, Bakanlığın teklifi ve Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine tahsisi yapan idarece kaldırılır ve tasarruf hakları Bakanlığa verilir. Bu maddede bahsi geçen tesisler sadece Hazineye ait olup genel bütçeli kuruluşlara tahsis edilmiş taşınmazlar değildir. Maddeye göre tüm kamu idarelerine ait eğitim ve dinlenme tesislerinin Kültür ve Turizm Bakanlığına tahsisi gerekir.

Makalemizi paylaşır mısınız?
Suat Şimşek, Daire Başkanı (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) hakkında 2689 makale
Daire Başkanı (Milli Emlak Genel Müdürlüğü), Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Müfettişi, (önceden) Milli Emlak Kontrolörü