Parselasyona Tabi Tutulan Parsellerde Yüzölçümü Hatalarının Düzeltilmesi

Parselasyon işleminin önemli bir aşaması da düzenlemeye alınan parsellerin gerçek yüzölçümlerinin tespit edilmesidir.

1. Yüzölçümü Kontrolünün Zorunluluğu

Gerçek yüzölçümün tespiti, uygulamanın sıhhati açısından büyük önem taşımaktadır. Çünkü gerçek yüzölçümü, hem arazi ve arsa düzenlemesi sonrasında taşınmaz malikine tahsis edilecek parsel miktarını hem de uygulama esnasında taşınmazdan alınacak DOP miktarını etkiler.

Örneğin, gerçek yüzölçümü 1.000 m2, buna karşılık tapu yüzölçümü 1.300 m2 olan bir taşınmazın gerçek yüzölçümü üzerinden değil de tapu yüzölçümü üzerinden uygulamaya tabi tutulması halinde (DOP oranının %20 olduğu varsayımı altında) gerçekte 200 (1.000*0,20) m2 DOP kesilmesi ve sonrasında 800 m2 tahsis yapılması gerekirken, 260 (1.300*0,20) m2 DOP kesilip 1.204 m2 tahsis yapılacaktır. Dolayısıyla, bu taşınmaz malikine gerçekte hak ettiğinden daha fazla yer tahsis edilmiş olacaktır. Bunun tersinden düşündüğümüzde (gerçek yüzölçümün tapu yüzölçümünden büyük olması halinde) taşınmaz malikine gerçekte hak ettiğinden daha az yer tahsis edilmiş olacaktır.

Özetlersek uygulamaya giren yüzölçümünün, gerçek yüzölçümünü yansıtmaması durumunda taşınmaz maliki açısından bir hak kaybı ya da haksız kazanç söz konusu olabilecektir[1]. Bu nedenle, arazi ve arsa düzenlemesi öncesinde uygulamaya girecek taşınmazların gerçek yüzölçümlerinin hesaplanması gerekmektedir. Zaten AAD Uygulama Yönetmeliğinin 27. maddesi de yüzölçümü kontrolünü ve düzeltilmesini zorunlu kılmaktadır.

Yüzölçümü kontrolünde ve düzeltilmesinde yapılan yanlışlıklar parselasyon işlemini hukuken sakat hale getirir.

2. Yüzölçümü Kontrolünün Şekli

Yüzölçümü kontrolü, yalnızca kontrol amacını güttüğünden, eldeki verilerin zemine aplike edilmesi ve son ölçüm tekniğine göre yeniden alım yapılarak yüzölçümü hesaplanması gibi bir zorunluluk yoktur[2].

Ayrıca, yüzölçümü kontrolündeki yeni yüzölçümü hesabının sayısal yapılması gibi bir zorunluluk da bulunmamaktadır; bu nedenle, uygulamaya tabi kadastro parsellerinin yüzölçümleri eğer kadastro parsellerinin sayısal değerleri varsa ya da elde edilerek bu değerlere göre hesaplanabilir, sayısal değerleri elde edilemiyorsa, grafik yöntemle de hesaplanabilir[3]. Ancak günümüzde imar uygulamalarının hemen tamamı sayısal olarak yapıldığı için yüzölçümü kontrolünün de sayısal yapılması doğaldır.

3. Yüzölçümü Düzeltmesinin Şekli

Yüzölçümü kontrolü için öncelikle hâlihazır haritaya aktarılan bütün kadastro parsellerinin yüzölçümleri bulunarak, tapudaki yüzölçümleri ile karşılaştırılır. Karşılaştırma sonucunda aşağıdaki şekilde hareket edilir:

a. Tecviz Dahilinde Kalan Yüzölçümü Farklılıkları

AAD Uygulama Yönetmeliğinin 27. maddesine göre; iki yüzölçümü arasındaki fark, “Df = 0.00042 M √ F” formülünün verdiği farktan az ise; yani fark, tecviz (kabul edilebilir) sınırları içerisinde kalıyor ve gerçek yüzölçümü, tapu yüzölçümünden az, ise tapu miktarı esas alınır.

Bu formülde; ‘Df’, hata sınırını (m2 cinsinden); ‘M2, parselasyon planı ölçeğinin paydasını, ‘F’, parselin yüzölçümünü (m2 cinsinden) gösterir.

Buna göre, taşınmazın gerçek yüzölçümü ile tapu yüzölçümü arasındaki farkın tecviz sınırları dâhilinde kalması halinde, taşınmaz tapudaki yüzölçümü ile uygulamaya dâhil edilir.

Zaten Kadastro Sırasında veya Sonrasında Yapılan İşlemlerle Geometrik Durumları Kesinleşmiş Olan Taşınmazlarda Ölçü, Sınırlandırma, Tersimat ve Hesaplamalardan Doğan Hataların Düzeltilmesine İlişkin Yönetmeliğin 7. maddesine göre, kadastro sırasında veya sonrasında yapılan işlemlerle kesinleşmiş olan taşınmazlarda, talebe bağlı işlemler ile değişiklik işlemleri sırasında ortaya çıkan yüzölçümü farklılıklarından, kadastronun dayandığı teknik kurallarla belirlenen hata sınırları içerisinde kalanların resen düzeltilmesine kadastro müdürlüğü yetkilidir. Bu tür hatalar, resen düzeltilerek, ilgili belgelerinde gösterilir ve tapu sicilinde gerekli düzeltme işlemleri yapılır.

Benzer şekilde, 2010/22 sayılı Tescile Konu Olan Harita ve Planların Kontrolü Hakkında Genelgesinin 21. maddesi de böyle bir durumda parsellerin tapuda kayıtlı yüzölçümleri esas alınarak işlemlere yön verileceğini öngörmektedir. Madde hükmüne göre kontrollük işlemleri sırasında, pafta zemin uyumu tespit edilen parsellerin kesin sayısal değerlerinden hesaplanan yüzölçümü ile tapuda kayıtlı yüzölçümü arasında yanılma sınırı dâhilinde farkların bulunması durumunda; ayırma ve yola terk işlemleri sırasında, ana parselin yüzölçümü, 3402 sayılı Kadastro Kanununun 41/2’nci maddesi gereğince, ilgili teknik belgelerinde farkın yanılma sınırı dâhilinde kaldığı gösterilmek suretiyle düzeltme raporu tanzim edilmeksizin re’sen düzeltilir. Ancak parselasyon, kamulaştırma, köy yerleşim haritaları ve diğer tescile konu olan harita ve planların yapımında parsellerin tapuda kayıtlı yüzölçümleri esas alınarak işlemlere yön verilir.

b. Tecvizi Aşan Fakat Kaba Olmayan Yüzölçümü Farklılıkları

Parselasyon İşlemlerde Tecviz Sınırını Aşan Fakat “Kaba” Olmayan Yüzölçümü Hatalarının Düzeltilmesi

c. Kaba Hatalar

Parselasyon İşlemlerinde Tecviz Sınırını Aşan “Kaba” Yüzölçümü Hatalarının Düzeltilmesi

d. Kısmen Düzenlemeye Tabi Tutulan Parsellerde Yapılacak İşlem

2010/22 sayılı Tescile Konu Olan Harita ve Planların Kontrolü Hakkında Genelgesinin 21. maddesinin (b) bendine göre pafta zemin uyumu tespit edilen bu parsellerin tescile konu harita ve planların yapımında uygulamaya kısmen girmesi durumunda, hata, parselin uygulama alanı dışında kalan kısmında bırakılacak şekilde işlem yapılır ve ilgili belgelerinde bu parselde yüzölçümü hatası bulunduğu belirtilir.

Uygulama dışında bırakılan bu parsellerde bulunan yüzölçümü hataları ilgili mevzuatı gereğince en kısa sürede düzeltilir.

[1]     Sağlam, İsmail (1999) “Arazi ve Arsa Düzenlemesi Uygulamalarında Karşılaşılan Sorunlar Üzerine Bir İnceleme” s: 96

[2]     Koçak, Hüseyin ve Beyaz, Metin (2007) İmar Uygulamaları, s: 68

[3]     Koçak, Hüseyin ve Beyaz, Metin (2007) İmar Uygulamaları, s: 68

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.