Bina İnşaat Harcı Nedir? Nasıl Hesaplanır? Ne zaman Ödenir?

Belediye Gelirleri Kanununun ek 1. maddesine göre belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde inşa edilecek yapılar için her türlü inşaat ruhsatı veya tadilat ruhsatı verilmesinde bina inşaat harcının alınması gerekir.

Konut veya işyerlerinin kullanılış tarzlarının değiştirilmesi (konutun işyerine veya harca tabi olmayan işyerinin harca tabi işyerine dönüştürülmesi) halinde de bu değişiklik tadilat sayılarak ek harca tabi tutulur. Örneğin, konut olarak inşa edilen ve bu nedenle bina inşaat harcı konut olarak alınan, ancak sonradan işyerine çevrilen yapı için tadilat esnasında konut ile işyeri harcı arasındaki fark kadar ilave harç alınması gerekir.

İnşaata ruhsatsız başlanması halinde de harç alacağı doğmuş sayılır.

(2) Bina İnşaat Harcı İstisnaları

Aşağıdaki bina inşaatları bina inşaat harcından müstesnadır.

a) İnşaat giderleri genel ve özel bütçeli idareler, il özel idareleri ve belediye bütçelerinden karşılanan her türlü binalar,

b) Hastane, prevantoryum, sanatoryum, dispanser ve benzeri sağlık kuruluşları,

c) Her türlü fabrika, değirmen, sınai nitelikteki imalathaneler ve tersaneler, organize sanayi bölgelerinde yapılan her türlü bina inşaatı ile sera ve benzeri örtü altı tarım yapılan tesisler, ahır, samanlık, kümes, su ürünleri ve hayvan barınağı ile yemlik gibi yapı ve tesis inşaatı,

ç) Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Devlet Planlama Teşkilatınca teşviki karara bağlanmış otel, motel ve benzeri turistik tesisler,

d) Kooperatifler eliyle ana sözleşmelerine uygun olarak yapılan sanayi ve küçük sanayi siteleri ile esnaf çarşıları,

e) Dini hizmetlerin ifasına mahsus ve umuma açık bulunan ibadethaneler ile bunların müştemilatı,

f) Karşılık gözetmeksizin Devlete devredilmek şartıyla inşa edilen okullar ve öğrenci yurtları,

g) Deprem, su basması, yangın gibi tabii afetler sebebiyle binaları yanan, yıkılan ve kullanılmaz hale gelen kişiler tarafından, afetin vuku bulduğu tarihten itibaren en geç 5 yıl içinde, afetin vuku bulduğu yerlerde veya kamu kuruluşlarınca gösterilen yerlerde inşa edilen binalar,

h) Yangın, su basması, kaya düşmesi, çığ ve benzeri afetlerden zarar görmesi muhtemel yerlerdeki binaların sahipleri tarafından, afete maruz kalınacağının yetkili kuruluşlarca tebliği tarihinden itibaren en geç 5 yıl içinde, kamu kuruluşlarınca gösterilen yerlerde inşa edilen binalar,

i) Bina inşaat harcı ödemek veya istisnadan yararlanmak suretiyle inşaat ruhsatı alınmış olup da İmar Kanununun 29. maddesi gereğince ruhsatları yenilenen binalar.

Yukarıda (h) ve (i) fıkralarında belirtilen hallerde, kamu kuruluşlarınca ilgili kanunlarına göre hak sahiplerine teslim edilmek üzere inşa olunan binalar da bu istisnadan faydalandırılır. Bu bentlerde yer alan istisnadan faydalanacak mükellefler, Bayındırlık ve İskan Bakanlığından veya bu Bakanlığın yetkili kıldığı kuruluşlardan afete maruz kaldıklarına dair alacakları bir belgeyi belediyeye ibraz etmeye mecburdurlar.

Bu istisnaların yanı sıra 2985 sayılı Toplu Konut Kanununun ek 9. maddesinin 2. fıkrasına göre; Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılacak veya yaptırılacak her türlü alt yapı ve üst yapı inşaatlarıyla ilgili olarak, Belediye Gelirleri Kanununun ek 6. maddesinde yer alan bina inşaat harcı, Kanundaki tarifesinde belirtilen en az tutarlar üzerinden alınır.

(3) Bina İnşaat Harcı Mükellefi

Bina inşaat harcını inşaat, ilave veya tadilat için inşaat ruhsatı alanlar öder. İnşaata ruhsatsız başlanılması halinde mükellef, inşaat ruhsatı almak mecburiyetinde olanlardır. Binanın kullanış tarzının değiştirilmesi halinde mükellef, binanın sahipleridir.

(4) Bina İnşaat Harcı Matrahı

Bina inşaat harcının matrahı, her bir konut veya işyeri biriminin ayrı ayrı inşaat sahasının yüzölçümleridir.

Konut inşatlarında inşaat alanının tespitinde; sığınak, merdiven sahanlığı, müşterek garaj, depo, kalorifer ve kapıcı dairesi gibi ortak yerlerden gelen paylar ile kömürlükler hariç tutulur, özel garaj ve özel depo gibi müştemilat dahil edilir.

İşyeri inşaatlarında, inşaat alanına müştemilat ve ortak yerlerden gelen hisselerin tümü dahildir.

Matrahın hesaplanmasında metrekare kesirleri atılır.

Belediye Gelirleri Kanununun yürürlüğe girmesinden önce inşa edilmiş olan binaların yüzölçümlerine ilave veya binada tadilat yapılması halinde harç, binanın toplam yüzölçümüne göre tabi olduğu tarife esas alınarak ve yalnız ilave edilen kısmın yüzölçümü üzerinden hesaplanır.

Belediye Gelirleri Kanununun yürürlüğe girdiği tarihten sonra inşa edilmiş olan binalarda tadil veya ilaveler yapılması halinde harç, binanın önceki yüzölçümü ile ilave kısmın yüzölçümü toplamı üzerinden hesaplanır. Ancak, daha önce aynı konut ve işyeri birimleri için ödenmiş bulunan bina inşaat harcı yeniden hesaplanan harçtan mahsup edilir.

(5) Bina İnşaat Harcı Tarifesi

Belediye Gelirleri Kanununa göre; bina inşaat harcı aşağıdaki tarifeye göre alınır:

İnşaat Türü İnşaat Alanı En az (TL/m2) En çok (TL/m2)
Konut İnşaatı 100 m2’ye kadar 0,50 1,50
101-120 m2 1,00 3,00
121-150 m2 1,50 4,50
151-200 m2 2,00 6,00
200 m2’den yukarı 2,50 7,50
İşyeri İnşaatı 25 m2’ye kadar 2,00 6,00
26-50 m2 3,00 9,00
51-100 m2 4,00 12,00
100 m2’den yukarı 5,00 15,00

Belediye Gelirleri Kanununun 96. maddesi ile; Kanunda en az ve en çok miktarları gösterilen vergi ve harçların tarifelerini belediye grupları itibariyle tayin ve tespit yetkisi, Bakanlar Kuruluna verilmiştir. Alınacak harcın net tutarı, Bakanlar Kurulunun 13.04.2005 tarihli ve 2005/8730 sayılı kararı ile belediye grupları bazında belirlenmiştir. Bu karara göre belediye grupları bazında alınması gereken plan ve proje tasdik harçları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

  • Konut İnşaatları İçin (TL/m2)
İnşaat Alanı Belediye Grubu
1 2 3 4 5
100 m2’ye kadar 0,75 0,70 0,65 0,60 0,50
101-120 m2 1,50 1,40 1,35 1,20 1,00
121-150 m2 2,25 2,00 1,90 1,75 1,50
151-200 m2 3,00 2,75 2,50 2,25 2,00
200 m2’den yukarı 3,75 3,50 3,00 2,75 2,50
  • İşyeri İnşaatları İçin (TL/m2)
İnşaat Alanı Belediye Grubu
1 2 3 4 5
25 m2’ye kadar 3,00 2,75 2,50 2,25 2,00
26 – 50 m2 4,50 4,00 3,75 3,50 3,00
51 -100 m2 6,00 5,50 5,00 4,50 4,00
100 m2’den yukarı 7,50 7,00 6,00 5,50 5,00

Tablo 9 Belediye Grupları Bazında Bina İnşaat Harcı

(6) Bina İnşaat Harcının Ödenmesi ve Ödeme Yeri

Bina inşaat harcı, inşaat ruhsatının alınmasından önce makbuz karşılığında ilgili belediyeye ödenir.

İnşaatın kısmen yapılması veya hiç yapılmaması halinde inşaat ruhsatı kısmen veya tamamen iptal edilirse, daha önce ödenmiş olan harçta gerekli düzeltme ve iadeler yapılır.

2 yorum

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.