Milli Emlak Hangi Taşınmazlardan Ecrimisil Alabilir?

Hangi Taşınmazlardan Ecrimisil Alınır?

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesinde ecrimisil alınabilecek taşınmazlar “Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz mallar, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz mallar” ecrimisil alınabilecek taşınmazlar olarak sayılmıştır.

Hazine Adına Tescilli Taşınmazlar

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesinde, ecrimisil alınabilecek taşınmazlar “Devletin özel mülkiyetinde” bulunan taşınmazlar olarak ifade edilmiştir. Hemen belirtelim ki burada “Devlet” ifadesiyle kastedilen dar anlamda devlettir. 5018 sayılı Kanun, genel bütçeye dahil idarelerin (bunların büyük bir kısmı bakanlıklardır) ayrı ayrı tüzel kişiliği olması yerine, tek bir tüzel kişiliği olmasını uygun görmüştür. Bu tüzel kişiliğe, “dar anlamda devlet” veya “Hazine” (tapu sicili açısından Maliye Hazinesi) tüzel kişiliği denir.

Bu açıdan bakıldığında 5018 sayılı Kanun’un dar anlamda devlet tüzel kişiliği (genel bütçeli kuruluşlar) ile diğer kamu tüzel kişileri arasında fark gözettiğini söylemek mümkündür. İdare hukukunda, dar anlamda devlet kelimesi ile kastedilen de budur. Bu anlamda Hazine, genel bütçeye dahil idareler açısından devlet tüzel kişiliğinin adıdır. Bu ayrım, 2709 sayılı 1982 Anayasası ile de uyumludur. Anayasanın bazı maddelerinde (örneğin kamulaştırmayı düzenleyen 46. maddede) “Devlet ve kamu tüzelkişileri” ifadeleri yer almaktadır.

2886 sayılı Kanun’un 75. maddesinde geçen Devlet kelimesi de dar anlamda devlet tüzel kişiliğini, yani genel bütçeli kuruluşlar açısından Hazine tüzel kişiliğidir. Yani 75. madde Hazine özel mülkiyetinde bulunan taşınmazları kapsar.

Bununa birlikte bir hususu daha açıklamakta fayda var. Her ne kadar 75. maddede “devletin özel mülkiyetinde” bulunan taşınmazlardan bahsedilse de bunu tapu sicilinde Hazine adına tescilli taşınmazlar olarak anlamak daha doğru olacaktır. Çünkü kamu mallarının bazı türleri (daha doğrusu iki türü: ormanlar ve hizmet malları) tapu sicilinde Hazine adına tescil edilmektedir. Zaten Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmelik Hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazları, tapuda Hazine adına tescilli taşınmazlar olarak tanımlamaktadır. Bundan dolayı kamu malı niteliğinde olsun veya olmasın tapuda Hazine adına tescilli taşınmazların işgali halinde ecrimisil alınabilmektedir.

Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerler

Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler; devletin, devlet olma vasfı dolayısıyla egemenliği altında bulundurduğu yerlerdir.

Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yer kavramının kanun düzeyinde bir tanımı bulunmamaktadır; sadece 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 715. maddesinde hangi malların Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu sayılmıştır. Madde hükmüne göre sahipsiz yerler ile yararı kamuya ait mallar Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16. maddesinin (C) bendinde “Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan kayalar, tepeler, dağlar (bunlardan çıkan kaynaklar) gibi tarıma elverişli olmayan sahipsiz yerler ile deniz, göl, nehir gibi genel sular tescil ve sınırlandırmaya tabi değildir, istisnalar saklıdır” denilerek Medeni Kanunun 715. maddesindeki ifade tekrarlanmıştır.

TOKİ Mülkiyetinde Bulunan Taşınmazlar

7221 sayılı Coğrafi Bilgi Sistemleri İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile TOKİ Başkanlığının mülkiyetinde bulunan taşınmazlardan ecrimisil alınması düzenlenmiştir. Bu Kanun’la, 29/4/1969 tarihli ve 1164 sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanunun 2. maddesine eklenen fıkrayla TOKİ Başkanlığı “Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından satış ve kira sözleşmesine konu edilen taşınmazlar hariç olmak üzere, Toplu Konut İdaresi Başkanlığının mülkiyetinde bulunan arsa ve arazilerin, gerçek veya tüzel kişilerce işgali halinde; ecrimisil istemeye, ecrimisilin tahsiline ve taşınmazın tahliyesine ilişkin işlemleri uygulamaya veya Milli Emlak Genel Müdürlüğü eliyle uygulatmaya,” yetkili kılınmıştır. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: TOKİ’nin Taşınmazlarından Milli Emlak Ecrimisil Alacak

Ecrimisil Alınabilecek Taşınmazlarda Özel Durumlar

Yürürlükteki mevzuatımız ecrimisil alınabilecek taşınmazlarla ilgili bazı özel hükümler ihtiva etmektedir. Bazı konular ise Danıştay içtihatları ile şekillenmiştir. Şimdi sırasıyla bunları açıklayalım.

Tahsisli Taşınmazlarda Ecrimisil

Hazine taşınmazları ve Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler, Milli Emlak Genel Müdürlüğü tarafından diğer kamu idarelerine tahsis edilebilmektedir. Bu şekilde tahsis edilen taşınmazlarda bazen taşınmazın üçüncü kişilerce izinsiz kullanımı veya tahsisli taşınmazın tahsisli idare ya da bir başka kamu idaresi tarafından kiraya verilen kişilerce kullanımı söz konusu olabilmektedir. Çalışmamızın bu kısmında bu durumda olan taşınmazlardan ecrimisil alınıp alınmayacağını inceleyeceğiz.  Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Tahsisli Taşınmazlardan Milli Emlak Ecrimisil Alabilir mi?

2/B Taşınmazlarından Ecrimisil

Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: 2/B Taşınmazlarından Ecrimisil Alınır Mı?

Süresinde Boşaltılmayan Lojmanlardan İşgaliye Bedeli Alınabilir mi?

İşgal Edilen Yollardan Milli Emlak Tarafından Ecrimisil Alınabilir mi?

Kamu İhalesi Nedeniyle Kullanılan Alanlardan Ecrimisil Alınabilir mi?

Özel Çevre Koruma Bölgelerinde ve Diğer Korunan Alanlarda Ecrimisil

Bilindiği üzere 383 sayılı KHK ve 1 Nolu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi gereği, özel çevre koruma bölgelerinde bulunan Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki alanlardaki yerlerin kiralanması ve bu yerler için gerekli görülen hallerde kullanma izni verilmesi, işletilmesi, işlettirilmesi ve diğer tasarruf hakları, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı (Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü) tarafından kullanılmaktadır. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Özel Çevre Koruma Bölgelerinde ve Diğer Korunan Alanlarda Ecrimisil Alma Yetkisi

Özel Çevre Koruma Bölgesinde Kalan Fakat Kıyıya Terki Gereken Hazine Taşınmazlarında Kira, İrtifak Hakkı ve Ecrimisil Yetkisi

İmar Barışı Kapsamındaki Taşınmazlarda Ecrimisil İşlemleri

10.07.2019 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 7181 sayılı Tapu Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile imar barışı konusunda önemli değişiklikler yapılmıştır. Yapılan değişikliklerden bir tanesi de yapı kayıt belgesi alınan taşınmazlar için ecrimisil ödenmeyeceğinin hüküm altına alınmasıdır. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: İmar Barışı Kapsamındaki Hazine Taşınmazlarında Ecrimisil İşlemleri

Milli Emlak Tarafından Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Parsellerde Ecrimisil

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 75. maddesinde “Kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm varsa ona göre hareket edilir. Aksi halde ecrimisil alınır.” hükmü yer almaktadır. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Milli Emlak Tarafından Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Parsellerde Ecrimisil

Kıyılarda ve Dolgu Alanlarında Ecrimisil İşlemleri

Kıyılar, Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan bir başka kamu malı türüdür. Kıyılar, Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu için kıyıların işgal edilmesi halinde ecrimisil alınabilir. Kıyılar Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu için bu taşınmazlardan ecrimisil alınmasında duraksama yoktur. Danıştay da pek çok kararında (örneğin Danıştay 10. Dairesi, E: 1992/2421, K: 1994/1092) kıyıya şemsiye, şezlong koyulması ya da başka şekilde kullanılması durumunda ecrimisil alınabileceğine karar vermiştir. Danıştay kararlarına göre herkesin eşit şekilde yararlanma hakkını sınırlayarak, şezlong ve şemsiye konulması kumsal alanının işgali olup bu işgal nedeniyle ecrimisil istenilmesinde hukuka aykırılık yoktur. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Kıyılarda ve Dolgu Alanlarında Ecrimisil İşlemleri

Hazinenin Hissedar Olduğu Taşınmazların İşgali Halinde Ecrimisil İşlemleri

336 sayılı Tebliğe göre Hazinenin paydaşı olduğu taşınmazlarda, taşınmazın paydaşı ya da paydaşlarınca kullanılması halinde, kullanılan miktar paydaş/paydaşların kendi payına düşen miktardan fazla olmadıkça ecrimisil istenmez. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Hazinenin Hissedar Olduğu Taşınmazların İşgali Halinde Ecrimisil İşlemleri

Kayyımlıkla Yönetilen Taşınmazlar İçin Milli Emlak Tarafından Ecrimisil Alınabilir mi?

Tapu Tahsisli Yer İçin Ecrimisil

08.03.1984 tarihinde yürürlüğe giren 2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanunun, 22.05.1986 tarih ve 3290 sayılı Kanun ile değişik, 18. maddesinin (d) bendinde; “Bu Kanun kapsamında kalan gecekondulara, ecrimisil ve arsa kullanım bedeli tahakkuk ettirilmez ve alınmaz. Tahakkuk ettirilen veya tahakkuk ettirilip tahsil edilen ecrimisiller ve arsa kullanım bedeli, arsa bedeline dönüşür.” hükmü bulunmaktadır. Bu konuda şu yazımıza bakabilirsiniz: Tapu Tahsis Belgeli Yer İçin Ecrimisil Ödenir mi?

Meraları İşgal Edenlerden Ecrimisil Alınır Mı?

6292 sayılı Kanun Kapsamında Başvuru Yapılan 2/B ve Tarım Arazilerinden Ecrimisil Alınır mı?

Kıyılardaki İşgallerden Ecrimisil Alma Yetkisi Hangi Kurumda?

2863 Sayılı Kanun’un Geçici 7. Maddesi Kapsamında Kalan Taşınmazlarda Ecrimisil

5663 sayılı Kanunun 2. maddesi ile 2863 sayılı Kültür ve Tabiat varlıklarını Koruma Kanununa eklenen geçici 7. maddesi gereğince kadastrosu devam eden taşınmazların sınırlandırma ve tespiti işleri ile devam eden davalarda da bu Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanır. Sınırlandırma ve tespitleri henüz askı ilanına alınmamış taşınmazların kadastro tutanakları kadastro komisyonuna intikal ettirilmek suretiyle bu Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasına uygun hale getirilir. 27/7/2004 tarihinden itibaren yapılan kadastro çalışmaları sonucu zilyetlik şartları oluştuğu halde sit alanlarında kalması nedeniyle Hazine adına tespit ve tescili yapılmış taşınmazlardan 1 ve 2 nci derece arkeolojik sit alanları dışında kalan sit alanlarındaki taşınmazların kadastro tutanaklarında zilyet veya hak sahibi olarak belirtilen kişilerin veya mirasçılarının, Kanunun yayımı tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde mahalli Maliye kuruluşlarına müracaatları halinde Maliye kuruluşunun talebi ile harca tâbi olmadan re’sen ilgilisi adına tescilleri yapılır.” hükmündedir.

336 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğine göre; 5663 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2 nci maddesiyle 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununa eklenen geçici 7 nci madde uyarınca, 27/7/2004 tarihinden itibaren yapılan kadastro çalışmaları sonucu zilyetlik şartları oluştuğu halde sit alanlarında kalması nedeniyle Hazine adına tespit ve tescili yapılmış taşınmazlardan 1 ve 2 nci derece arkeolojik sit alanları dışında kalan sit alanlarındaki taşınmazların kadastro tutanaklarında zilyet veya hak sahibi olarak belirtilen kişilerin veya mirasçılarının süresi içerisinde bu taşınmazların tapuda adlarına tescili talebinde bulunmaları ve tescil işleminin yapılması halinde bu kişilerden ecrimisil alınmaz, aksi takdirde ecrimisil alınır.

Ormanlarda Milli Emlak Ecrimisil Alabilir mi?

Ormanlar bir ülke için önem taşıması ve kamu yararı ile çok yakın ilişkisi olması nedeniyle diğer taşınmazlardan farklı bir düzenlemeye tabi tutulmaktadırlar. Ormanların korunması ve geliştirilmesi konusu Anayasanın 169. maddesiyle düzenlenmiştir. Ayrıca 31.08.1956 tarih ve 6831 sayılı Orman Kanunu bulunmaktadır. 3402 sayılı Kadastro Kanununun 16. maddesinin (D) bendinde, ormanların Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunduğu ve Kadastro Kanununda hüküm bulunmayan hallerde, özel kanunları hükümlerine tabi olduğu belirtilmektedir. İmar ve ihya yoluyla taşınmaz mal kazanılmasını düzenleyen Kadastro Kanunun 17. maddesinde, ormanların ihya edilerek kazanılmasının mümkün olmadığı, ifade edilmiştir. Dolayısıyla, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ormanların işgal edilmesi halinde ecrimisil alınabilir.

Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı İlan Edilen Yerlerde

5393 sayılı Belediye Kanununun 73. maddesine göre kentsel dönüşüm ve gelişim alanları içinde yer alan eğitim ve sağlık alanları hariç kamuya ait gayrimenkuller harca esas değer üzerinden belediyelere devredilir.

Devredilen bu gayrimenkuller için Cumhurbaşkanınca kentsel dönüşüm ve gelişim alanı kararının alındığı tarihten itibaren ecrimisil tahakkuk ettirilmez, tahakkuk ettirilen ecrimisiller terkin edilir, tahsil edilenler ise iade edilir.

Bu maddenin uygulanması açısından bazı hususlara dikkat etmek gerekir:

à Öncelikle, kentsel dönüşüm ve gelişim alanları içinde yer alan eğitim ve sağlık alanları devredilmeyeceği için bu alanlardaki işgallerden ecrimisil alınmalıdır.

à Kanun, sadece devredilen taşınmazlar için ecrimisil alınmayacağını öngörmektedir. Cumhurbaşkanınca kentsel dönüşüm ve gelişim alanı kararının alındığı tarihten itibaren uzun süre geçmesine rağmen herhangi bir devir talebi yok ise ecrimisil alınması daha uygun bir yaklaşım olacaktır. Daha sonradan devir talebi ve devir söz konusu ise Kanun gereğince “tahakkuk ettirilen ecrimisiller terkin edilir, tahsil edilenler ise iade edilir”

à Ayrıca devir talebi olan taşınmazlar için Cumhurbaşkanınca kentsel dönüşüm ve gelişim alanı kararının alındığı tarihten itibaren ecrimisil tahakkuk ettirilmez. Devir işlemi daha sonra yapılsa dahi, ecrimisil açısından dikkate alınacak tarih budur.

à 5393 sayılı Kanun’un 73. maddesi, 17/6/2010 tarihli ve 5998 sayılı Kanunla değişmeden önceki halinde “Kentsel dönüşüm ve gelişim alanları içinde yer alan eğitim ve sağlık alanları hariç kamuya ait gayrimenkuller harca esas değer üzerinden belediyelere devredilir.” hükmü yer almamaktaydı. Maddenin bu halinde, “Ancak, kamunun mülkiyetinde veya kullanımında olan yerlerde kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edilebilmesi ve uygulama yapılabilmesi için ilgili belediyenin talebi ve Cumhurbaşkanınca bu yönde karar alınması şarttır.” hükmü de yer almamaktaydı. Dolayısıyla Hazine taşınmazlarının dahil olduğu alanlar da belediye meclisi kararıyla kentsel dönüşüm ve gelişim alanı ilan edilebilmekteydi. Sonradan yapılan değişiklikle, “kamunun mülkiyetinde veya kullanımında olan yerlerde kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edilebilmesi ve uygulama yapılabilmesi için ilgili belediyenin talebi ve Cumhurbaşkanınca bu yönde karar alınması şarttır.” hükmü getirilmiştir.

Bu şekilde sadece belediye meclisi kararıyla kentsel dönüşüm ve gelişim alanı ilan edilen yerlerde, 73. maddeye göre harca esas değer üzerinden satış yapılmamalıdır. Bu nedenle, bu durumda olan parsellerden ecrimisil de alınabilir.

Hazine Tarafından Satılan Parsellerde Ecrimisil

Danıştay’ın muhtelif kararlarında, ihale ile satılan Hazine taşınmazının satış tarihine kadar ecrimisil alınabileceği vurgulanmıştır. Bu konuda Danıştay 6. Dairesinin, E: 1997/7017, K: 1998/6149 kararında şu ifadelere yer verilmiştir:

“Dosyanın incelenmesinden, davacının aynı taşınmazı işgali nedeniyle uyuşmazlık konusu dönemden önceki dönemlerde de ecrimisil tahakkuk ettirildiği anlaşıldığından davacı işgalinin davalı idarenin bilgisi dahilinde bulunduğu açıktır. Onbeş gün içinde sona erdirilmesi gereken fuzuli işgalin ecrimisil karşılığı sürdürülmesi 2886 sayılı Yasa ve bu yasa uyarınca çıkartılan yönetmelik kurallarıyla bağdaştırılması mümkün değildir. Ancak, işgal edilen taşınmazın 2886 sayılı Yasa hükümlerine göre kiraya verilmesi veya tahliye edilmesi işlemlerine başlanılması ve bu konularda işlem tesis edilmesi halinde, ilk olarak yapılan ecrimisil tahakkukunda belirtilen son işgal tarihinden, anılan işlemlerin tamamlanmasına kadar geçen dönem için geriye dönük olarak yeniden ihbarname düzenlenmesi suretiyle ecrimisil istenilmesi mümkündür.

Bu durumda, uyuşmazlık konusu taşınmazın 6.8.1996 gününde açık teklif usulü ile yapılan ihale sonucunda satılması üzerine satış tarihinden geriye dönük olarak 1.1.1996-6.8.1996 dönemi için ecrimisil alınmasında mevzuata aykırılık bulunmadığından aksi yöndeki idare mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.”

Peşin satışlarda veya ipotek tesis etmek/teminat vermek suretiyle alıcı adına tescil yapılan taksitli satışlarda mülkiyet tapuda yapılan tescil ile geçeceği için bu tarihe kadar ecrimisil alınabilir.

Alıcı adına tescil yapılmayan taksitli satışlarda, mülkiyet devri söz konusu değildir; bu nedenle bu durumda olan satışlarda yer teslimi yapılıncaya kadar ecrimisil alınabilir.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*


This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.